Mimarlık dergisi 450. sayısına ulaştı. Türkiye’nin en uzun soluklu mesleki yayını olan Mimarlık, mimarlık ortamının gündemini belirlemeyi, meslek politikalarına ve akademik tartışmalara güçlü bir katkı sunmayı altmış üç yıldır kesintisiz sürdürüyor. Bu bağlamda, zaman içinde değişen zorlu koşullara karşın, bu köklü birikimi yaşatmayı ve geleceğe taşımayı sürdürme iradesini gösterdiği için Mimarlar Odası özel bir teşekkürü hak ediyor.

Mesleki tartışmaların yanı sıra ulusal ve uluslararası ölçeklerde güncel toplumsal, ekolojik ve siyasal gelişmelerin de şekillendirdiği yayın içerikleri şimdiden eşsiz bir kültür mirası niteliği kazanmış durumda. Bilindiği gibi dijital ortama da taşınmış olan Mimarlık dergisi arşivi, Arkitekt veri tabanıyla birlikte ülkemizin yüz yıla yaklaşan mimarlık hafızasına kesintisiz bir erişim sunuyor. Bu bağlamda dergimiz arşivinin Türkiye’de mekânsal dönüşümlerin izlenebildiği, eleştirilebildiği ve derinlemesine değerlendirilebildiği entelektüel bir birikim sunduğunu söylemek abartı olmayacaktır. Bu zengin birikim şimdiye dek pek çok akademik araştırmaya ve mesleki incelemeye de kaynaklık etti.

Elimizdeki 450. sayının dosya konusuyla bu mirası çok yönlü olarak tartışan yazılarla birlikte derginin bugüne dek izlediği rotayla olası yeni pozisyonları masaya yatıran görüşleri bir araya getirmek istedik. Bu vesileyle sizlerin de dergimiz, yayın politikamız ve geleceğimizle ilgili görüşlerinize okur köşemizde her zaman yer vermekten mutluluk duyacağımızın altını çizelim.

Bu kilometre taşının ötesinde, bu sayıda da gündemi belirleyen zengin ve katmanlı bir içerikle karşınızdayız. Bu sayımızın ana odağında iklim krizi ve uluslararası düzenlemeler yer alıyor. Küresel ölçekteki soyut pazarlıklardan çok, iklim krizi karşısında sahada ve yerelde etkisi doğrudan izlenebilecek gerçek mekânsal ve toplumsal dönüşümlerin nasıl yaratılabileceği dergimizin asıl tartışma alanını oluşturuyor. Bu bağlamda, ekolojik adalet ile mekânsal pratikler arasındaki ilişkiyi yeniden düşünmek ve yapı üretim süreçlerini bu gözle sorgulamak her zamankinden daha acil bir zorunluluk olarak önümüzde duruyor.

Bunun dışında, her zaman olduğu gibi mimarlık yarışmalarına ve genç tasarımcıların üretimlerine sayfalarımızda yer vermeye devam ediyoruz. Bu sayımızda henüz sonuçlanan üç farklı yarışmayı ele aldık ve bu projelerin mimari ortama getirdiği soluğu okurlarımızla paylaştık. Yarışmaların daha nitelikli değerlendirilebilmesi ve tartışmaya açılması için sizlerden gelecek katkıları önemsiyor ve bekliyoruz.

Ayrıca, 2026 yılında Ulusal Mimarlık Ödülü alan yapıların eleştirel değerlendirmelerine ve okumalarına yer vermeye de bu sayı ile başlamış bulunuyoruz. Mimari yapılı çevrenin eleştirel gözle masaya yatırılması, mesleki kültürümüzün olgunlaşması açısından büyük önem taşıyor. Önceki ödül programlarında olduğu gibi, her sayımızda bir yapıya yer vermeyi, 2026 ödülleri için de önümüzdeki aylarda sürdüreceğiz.

Önümüzdeki sayımızda, geçtiğimiz temmuz ayında Barselona’da gerçekleştirilen Uluslararası Mimarlar Birliği (UIA) Kongresi ve Genel Kurulu’nun sonuçlarını, tartışmalarını ve alınan kararları etraflıca ele alacağımız kapsamlı bir dosya ile karşınızda olacağız. Meslek alanının tartışmalarında uluslararası  boyutları gözler önüne seren bu önemli buluşmanın yansımalarını sayfalarımıza taşımak için sabırsızlanıyoruz.

Mimarlık, 450. kez mesleğin gündeminin nabzını tutuyor, ortak aklın üretilmesine zemin hazırlıyor ve mekânın politik sorumluluğunu savunmaya devam ediyor. Nice ortak, üretken ve eleştirel sayılara…

Ayşen Ciravoğlu